«Биләмче карчык»

«Әнекәем, паразид!.. Җөрәккәемнең коткайларын алмасаң… Кергәнесаем кәлүшкәемә ураласың, чукынмыш!..» – дип, үз алдында сукрана-сукрана, Мөслимә кортка өйалды идәненә аяк сөртер өчен җәеп куелган иске киндер капчыкны читкә тибеп җибәрде. Аннары, караңгыда әйле-шәйле генә күренгән тимер тотканы, шыр сөяк бармаклары ыргакны хәтерләтеп укмашкан кулы белән каптырып алды да, дуамаланып, ишекне кинәт үзенә таба шундый итеп тартты ки, күгәннәре Сәлахетдин карт вафатыннан бирле май шәе күрмәгән авыр ишек ыңгырашырга да өлгерми калды хәтта! Алга таба →

«Асты өскә»

Фев 27, 2020

Элек тормыш бер җайга салынган килеш салмак кына агыла иде. Хезмәтеңә барасың да, көне буе эшләп, тәк ухылдап йөрисең. Кичен үзең кебек товарищлар белән без яшәгән шыксыз җәмгыятьне онытып торыр өчен ике-өч борынга бер-ике яртыны сындырасың да, миңгерәү сарык кебек өеңә кайтып китәсең. Хезмәт хакы чамалы булса да, ипи белән тозга җитәрлек. Тормыш бертөрле ритмга салынган, хәерчелек булса да, берни эшләп булмый, кая барасың! Алга таба →

Замана киленнәре

Фев 7, 2020

Их замана, замана! Менә ичмасам килен! Кап –кара күзләрне тагын да серле итеп куертылган кара керфекләр өстендәге ясалма кара каш, сөйләгәндә кыйгачланып, күтәрелеп-күтәрелеп китә. Шартын китереп кисеп буялган шома, ап-ак чәчләрне,күзләренә төшмәсә дә, озын ясалма тырнаклы куллар әле бер,әле икенче якка сыйпаштырып ала. Әзрәк осталар кулы тисә дә, чиягә тиң иреннәре үз матурлыгын югалтмаган. Алга таба →

АЕРЫЛЫШУ

Янв 15, 2020

Аерылыштык. Хатын китте. Йокы бүлмәсендә яши. Мин асылынырга бау әзерләп куйдым. Менә әйберләрне бүлешеп бетерәбез дә тәвәккәллим. Суд бүлешкән өчен акча ала, ди. Судсыз гына бүләбез әйберләрне. Алга таба →

Ярты чакрым…

Июл 3, 2019

Энем, баядан бирле күзәтеп торам, дәфтәрең тулды бугай, язасың да язасың. Берәр гәзит-фәлән ише җирдән килдеңме, дип әйтимме? Тормышыбыз турында язарга теләсәң, аның язарлыгы калмады инде, авылыбыз таралып бетте диярлек. Бүген монда минем белән дүрт ялгыз карчык кына калды. Элегрәк безне күрше авыл фельдшеры Сания дәвалый иде. «Хәзер миннән күбрәк беләсез, килүемнең файдасы юк», – дип, ул йөрүеннән туктады.Карчыкларның шәһәрдә яшәүче балалары сотовый аша кан басымын ничек үлчәргә, ничә тамчы йөрәк даруын тамызырга кирәклеген өйрәтеп торалар. Өстәвенә, җәй көне безнең күршегә ике әбине кайтарып куялар. Аларның балалары да: «Без чит илдә ял иткән арада, Гайнан бабай, безнекеләрне дә зинһар карап тор», – дип сорагач, ничек карамыйсың, ди?! Үзебезнең авыл кызлары ич алар! Кайсының лампочкасы янып чыга, кайсының телевизоры күрсәтми. Хәзер алар сабый балалар кебек, хәтерләре гүпчим булмаса да, үпкәләргә генә торалар. Алай да арадан берсе: «И, Гайнан, холкың бигрәк ипле, яшьрәк чагым булса, сиңа кияүгә чыгарга да каршы килмәс идем», – дип әйткәч: «Чык, мин риза, нәрсә комачаулый, әле җитмештә дә соң түгел», – дигән булдым. Алга таба →

Укучы түгел, язучы

– Әдә­би­ят бү­ле­ге­нә ке­рер­гә куш­ты­лар, ярый­дыр бит, – дип, эш бүл­мә­се­нә олы гы­на яшь­тә­ге бер абый ки­леп кер­де. – Мин дә ши­гырь язам, шу­ны жур­на­лы­гыз­да чы­га­рыр­сыз әле.

– Яз­ган­на­ры­гыз­ны кал­ды­ры­гыз, укыр­быз, ки­ңәш­лә­шер­без.

– Ә мин кә­газь­гә язып тор­мыйм, ба­ры­сын да кү­ңел­дән бе­ләм. Хә­зер сөй­ләп күр­сә­тәм.

Аб­зый ке­ше ми­нем «ә» ди­гән­не дә, «җә» ди­гән­не дә кө­теп тор­ма­ды, ар­тист­лар­ча кыч­кы­рып-кыч­кы­рып сөй­ли дә баш­ла­ды: Алга таба →

Себер «портянкасы»

Май 20, 2019

Ир­түк то­рып Зөл­фәт ярат­кан бә­леш­не, ток­мач­лы аш­ны пе­ше­реп куй­ды бү­ген Зөл­фия. Зар­ла­на-зар­ла­на бул­са да ире­нең эш­тән кайт­кан ки­ем­нә­рен юып ал­ды.

– Сө­еп-сө­е­леп ке­нә яшәр чак­лар­да, Сак бе­лән Сок ке­бек го­мер ки­че­рә­без, исән ге­нә йөр­сен ин­де. Биг­рәк­ләр бе­те­ре­нә, кли­мат алыш­ты­ра бит, эш­тән кайт­кан­да, нәкъ агу­лан­ган та­ра­кан ке­бек бу­ла, яше дә ба­ра шул, – дип сөй­лә­нә-сөй­лә­нә бәй­лә­мен ал­ган иде, ишек та­вы­шы­на сис­кә­неп үк кит­те ул. Ир­түк то­рып чы­гып кит­кән Зөл­фә­те урап кайт­кан да икән. Ай­лар буе бар бул­мы­шы бе­лән ирен са­гы­нып тор­ган Зөл­фи­я­нең кү­зе Зөл­фәт ку­лын­да­гы ак кә­газь ки­сә­ге­нә төш­те.

– «Пор­тян­ка» – дип җа­вап бир­де ире со­рау­лы ка­раш­ка.

– Күп­ме? – ди­де та­гын те­ге со­рау­лы ка­раш. Алга таба →

Бүлмә саен шул Сәлимыч…

Соң­гы ай­лар­да әл­лә нәр­сә бул­ды әле Әк­ра­мет­дин­гә: го­мер бор­чы­ма­ган йө­рә­ге чы­гым­чы­лый баш­ла­ды. Гә­зит укы­са да, те­ле­ви­зор ка­ра­са да сул күк­рә­ген уга­лый-уга­лый ди­ван­га авар­га га­дәт­лән­де. Нә­җи­бә­се, да­ру эз­ләп ча­ба­сы урын­га, үзен пыр туз­ды­ра:

– Ни­е­мә дип ка­рый­сың­дыр шул ти­ле­бә­дәр­не, ин­фаркт алып тук­тый­сың бит ин­де, җан кө­е­ге. Ан­да­гы мәх­шәр­не кү­реп йө­рәк туз­дыр­ган­чы, бал­кон­ның идән так­та­сын алыш­тыр­саң, ике ку­лы­ңа бер эш бу­лы­рые. Ан­да суй­ган, мон­да шарт­ла­ган, иликтр­га бәя арт­кан – сә­гать са­ен шу­ны ише­теп тор­саң, йө­рә­гең тү­гел, әл­лә кай җир­лә­рең яры­лыр, Ал­ла сак­ла­сын…

Үз хә­лен үзе бел­гән кар­ты, бәй­лән­мә­сә­нә ди­гән­дәй кул гы­на сел­тә­де дә, ир­тә таң­нан җы­е­нып бүл­нис­кә юл тот­ты. Алга таба →

«Кара исемлек»

Май 16, 2019

Ачык тә­рә­зә­лә­рен­дә са­ры, зәң­гәр ут­лар яна. Ху­җа­ла­ры да, мө­ла­ем ел­ма­еп, «ку­нак»­лар­ның кер­гә­нен кө­теп то­ра­лар­дыр ке­бек…

Кит­те бит за­ма­на, ку­нак ча­кы­рып сый­лый­сы, үзең­нең дә ба­ра­сың юк, «тыч­кан»­ның сул як кү­зе­нә ба­са­сың да, кем­гә те­ли­сең, шу­ңа «ку­нак»­ка ке­рә­сең дә чы­га­сың. Сөй­лә­шә­сең кил­мә­сә, бер сүз дә әйт­мә, җа­ның те­лә­сә, ике сә­гать сөй­ләш, бө­тен­ләй ирен­сәң – хат языш.

Әй, за­ма­на, за­ма­на! Кем кай­чан, кай­да укы­ган, кай­да эш­ли, кай­чан өй­лән­гән, оны­гы ту­ган­мы яки бе­рәр җир­дә ял итеп кайт­кан­мы – ба­ры­сы да бар мон­да. Кай­да ди­сез­ме? Ин­тер­нет­та, «К­ласс­таш­лар»­да. Гай­бәт­че­ләр­гә эш бет­кән хә­зер. Ин­тер­нет җи­тез! Ин­тер­нет класс!

Бы­ел юби­ле­ем бул­ды ми­нем, ла­ек­лы ял­га чык­тым, Ал­ла­га шө­кер. Ба­ла­ла­рым ноут­бук бү­ләк ит­те­ләр. Җи­тәр, әни, го­ме­рең буе эш­лә­дең, хә­зер рә­хәт­лә­неп ял ит, «вир­ту­аль­ный мир» бе­лән (аны­сы нәр­сә аң­ла­та­дыр та­гын) бәй­лә­неш­тә яшә, ди­де­ләр. Яшим, ни­гә яшә­мәс­кә, ил­дә­ге үз­гә­реш­ләр­гә чы­дап, ла­ек­лы ял­га чы­гал­ган­ны, аны­сы­на гы­на тү­зәр­без ин­де. Алга таба →