Батыр Фәрдәнә

Нәсел җепләре Сарман шәҗәрәсенә барып тоташкан, Сарман авылында яшәгән Ризатдин кызы Фәрдәнәне (мулла кушкан исеме Бибифәрдәнә) Чукмарлы авылының үз көнен үзе күреп яшәгән хәлле генә крестьян Сәйфулла улы Хәйрулланың бердәнбер малае Фәйзуллага димлиләр. 1922 елда Фәрдәнә Хәйрулланың ишле гаиләсенә килен булып төшә. Кайнатасының икенче хатыны (беренчесе үлгән) Мәбсүсә Фәрдәнәнең ире Фәйзулладан бары тик өч яшькә генә олы була. Йортта тагын – бишектәге сабый, өй тулы каенсеңелләр. Фәрдәнәгә шарт шундый була: ул каенатасы Хәйрулладан тел яшерергә, ягъни аның белән бер сүз дә сөйләшмәскә, аның яныннан үткәндә, битен яулыгы белән капларга тиеш. Ишле кешенең эше дә ишле. Алга таба →

Балачак хатирәләре

Сугыш вакытын шуннан беләм – әтинең үлгән хәбәре килгән иде (26.01.1943). Миңа ул вакытта дүрт яшь тә биш ай, сеңелем Фәниягә ике яшь тә биш ай. Әни сәкегә утырган, елый, аның янына тагын күрше апайлар утырганнар, барысы да елыйлар. Шул вакытта «дәү кешеләр дә елый икән» дип шаккаттым.

Без әтисез калдык. Күршеләргә керәм – анда күп апайлар җыелышып чабата ясыйлар. Һәм мине җырлаталар.

Ак күгәрчен дә гөрли,

Күк күгәрчен дә гөрли.

Атасыз балалар үлми,

Дөнья рәхәтен күрми,

дип җырлыйм.

Мондагы апайлар да елыйлар, ә мин аптырыйм: үзләре зурлар, ә елыйлар, нигә елыйлар икән дим… Алга таба →

Әнкәй (дәвамы)

… Мин табиб та, пешекче дә, тегүче дә булмадым. Соңрак аңладым: хуҗабикә, әни булу – болай да әлеге һөнәрләрне үз эченә ала икән. Әнкәй безне олы һөнәргә – хатын-кыз булырга өйрәткән, дөнья көтәргә әзерләгән. Алга таба →

Әнкәй

– Тор, кызым, мин сыер саварга чыгам, плиткәгә шприцлар утырттым, кайнап чыккач, сүндерерсең. Ак бабаең ныклап чирләп киткән, укол куеп кайтырбыз, – шулай сөйләнә-сөйләнә әнкәй минем аркадан сөя. Ә үзенең күзләре боек. Алга таба →